Openbare bronnen · AIVD/MIVD-jaarverslagen · NCTV DTN & CSBN · GDELT-media
Dreigingsmonitor Nederland · 2002–2025

Open data

Data & downloads

De jaarverslag-dataset (AIVD/MIVD-term-tellingen 2002–2025) is vrij te downloaden en te hergebruiken. Reproduceer de grafieken, voer eigen analyses uit of koppel de data aan je eigen bronnen. De NCTV-beoordelingen (DTN/CSBN) en de GDELT-media zijn aparte bronnen met een eigen status.

Bestanden

Download de dataset

48 verslagen · 23 termen · 4 categorieën · 2002–2025 (volledige reeks). Licentie: CC BY 4.0 — vrij te gebruiken met bronvermelding.

Structuur

Velddefinities (CSV)

De kolommen in het tellingen-bestand.

Veld Betekenis
jaar Jaar van het jaarverslag (2002–2025).
dienst AIVD of MIVD.
term_id Technische sleutel van de term (bv. 'rusland').
term Leesbaar label van de term.
categorie state, cyber, terror, hybride of context.
vermeldingen Aantal keer dat de zoekpatronen van de term voorkomen in dat verslag.

Definities

Data dictionary — alle 23 termen

Per term: de categorie, de exacte zoekpatronen waarop geteld is, en wat de term vangt.

Term Categorie Zoekpatronen Uitleg
Rusland Statelijke dreigingen
ruslandrussischruslandsmoskouputinkremlin
Vermeldingen van Rusland als statelijke actor: spionage, militaire opbouw, sabotage en beïnvloeding. Sterk gestegen rond 2014 (Krim) en 2022 (invasie Oekraïne).
China Statelijke dreigingen
chinachineeschinese
Vermeldingen van China, met name als bron van economische spionage, technologische verwerving en langetermijn-statelijke dreiging. Vanaf 2023 expliciet naast Rusland benoemd.
Iran Statelijke dreigingen
iraniraan
Vermeldingen van Iran: proliferatie, regionale invloed en spionage. Door de hele periode aanwezig in vooral MIVD-rapportages.
Noord-Korea Statelijke dreigingen
noord-koreanoord koreadprk
Vermeldingen van Noord-Korea (DPRK), vooral in de context van proliferatie en cyberoperaties.
Turkije Statelijke dreigingen
turkijeturks
Vermeldingen van Turkije. Hoog in de vroege jaren (2002–2007), vooral in AIVD-verslagen rond diaspora en ongewenste inmenging.
Cyber Cyberdreigingen
cyberdigitale aanvaldigitale spionageransomware
Vermeldingen van cyberaanvallen, digitale spionage en ransomware. Komt op vanaf ~2010 en wordt vanaf 2012 een zelfstandige dreigingscategorie.
Spionage Cyberdreigingen
spionagespioneren
Vermeldingen van (heimelijke) inlichtingenvergaring door statelijke actoren — zowel klassiek als digitaal.
Sabotage Cyberdreigingen
sabotage
Vermeldingen van sabotage, met name gericht op vitale infrastructuur. Stijgt sterk in de meest recente jaargangen.
Economische spionage Cyberdreigingen
economische spionageheimelijke verwerving
Vermeldingen van heimelijke verwerving van kennis en technologie van Nederlandse (hightech)bedrijven.
Vitale infrastructuur Cyberdreigingen
vitale infrastructuurvitaal proces
Vermeldingen van vitale processen en infrastructuur als doelwit of kwetsbaarheid.
Jihadisme Terrorisme & extremisme
jihadismejihadist
Vermeldingen van jihadistische ideologie en netwerken. Dominant thema 2004–2015, met pieken rond de Hofstadgroep en de opkomst van ISIS.
ISIS / Islamitische Staat Terrorisme & extremisme
isisislamitische staatis-strijdersis-aanhangers
Vermeldingen van ISIS/Islamitische Staat. Piek in 2014–2015 rond de uitreisgolf en aanslagen in Europa.
Al-Qaida Terrorisme & extremisme
al-qaidaal qaidaal-qa'ida
Vermeldingen van Al-Qaida en gelieerde netwerken; vooral relevant in het eerste decennium na 9/11.
Rechts-extremisme Terrorisme & extremisme
rechts-extremisrechtsextremisrechtsradical
Vermeldingen van rechts-extremisme. Groeit vanaf 2021 en wordt benoemd als zelfstandige nationale dreiging.
Links-extremisme Terrorisme & extremisme
links-extremislinksextremis
Vermeldingen van links-extremisme; door de jaren heen aanwezig op lager niveau.
Terrorisme (algemeen) Terrorisme & extremisme
terrorism
Algemene vermeldingen van terrorisme. Hoog in 2002–2007; neemt relatief af naarmate het dreigingsbeeld verschuift richting statelijke en hybride dreigingen.
Desinformatie Hybride dreigingen
desinformatiefake newsnepnieuws
Vermeldingen van desinformatie en nepnieuws als instrument van beïnvloeding. Komt op vanaf ~2016.
Beïnvloeding / inmenging Hybride dreigingen
beïnvloedingongewenste buitenlandse inmengingongewenste buitenlandse beïnvloedingobi
Vermeldingen van (heimelijke) politieke beïnvloeding en ongewenste buitenlandse inmenging. Krijgt vanaf 2018 een prominente plek.
Ondermijning Hybride dreigingen
ondermijningondermijnen
Vermeldingen van ondermijning van de democratische rechtsorde en het openbaar bestuur.
Hybride dreiging (expliciet) Hybride dreigingen
hybridehybride dreig
Expliciete vermeldingen van de term 'hybride'. Opvallend: de term zelf wordt vooral door de MIVD gebruikt; de onderliggende verschijnselen (cyber, sabotage, desinformatie) worden breder benoemd.
Afghanistan Context (geografisch)
afghanistantaliban
Geografische context. Hoog in de jaren van de NAVO-missie; sterk afgenomen na 2014. Geen zelfstandige dreigingscategorie.
Oekraïne Context (geografisch)
oekraïneoekraine
Geografische context. Schiet omhoog vanaf 2022 als het centrale referentiepunt voor de statelijke dreiging.
Midden-Oosten Context (geografisch)
midden-oostenmidden oosten
Geografische context voor regionale conflicten en dreigingen.

Zie ook de methodologie voor de verwerkingsstappen en de dekkingsmatrix.

Aandacht ≠ dreiging

"Aandacht ≠ dreiging" is de kernles van deze monitor, maar geldt niet voor élk paneel — het hangt af van de bron. Wij verwerken vier bronnen in twee soorten signaal. TELLINGEN (meten aandacht, geen dreiging): de term-tellingen uit de openbare AIVD- en MIVD-jaarverslagen (2002–2025) meten hoe vaak een thema in de rapportage voorkomt — een proxy voor aandacht, geen dreigingsniveau (de volledige reeks 2002–2025 is inmiddels geanalyseerd); en de GDELT-mediaberichten meten wereldwijde media-aandacht, een dagelijkse momentopname uit open nieuwsdata, geen inlichtingenbron. OFFICIËLE BEOORDELINGEN (zijn wél een dreigingsoordeel): het NCTV-Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) is een officieel dreigingsniveau op schaal 1–5, en het Cybersecuritybeeld Nederland (CSBN) is een officiële kwalitatieve cyberdreigingsbeoordeling. Vuistregel: staat er een telling, lees die als aandacht; staat er een NCTV-niveau of -beeld, lees die als de officiële dreigingsinschatting. Controleer belangrijke conclusies altijd in de oorspronkelijke bronnen.